1B4 (Tech)Zdalne Lekcje

język polski 1 B4

7.05.2020 r.

Temat: Przeklęty, kto zasmuca matkę swoję… Retoryka jako sztuka przekonywania.

Dzień dobry,

Na ostatnich zajęciach poznaliście zasady skutecznego i etycznego przekonywania.

Przypomnijcie sobie wiadomości z ostatniej lekcji, na temat różnic między retoryką a erystyką.

                                        Retoryka                                                                                       Erystyka
Dominująca funkcja językowa: impresywna (teksty perswazyjne)
•  Odbiorca jest świadomy intencji nadawcy

•  Intencją nadawcy jest przekonanie odbiorcy do głoszonych poglądów

•  Przekonywanie poprzez dobór właściwych argumentów przedstawionych za pomocą środków retorycznych

•  Odbiorca nie jest świadomy intencji nadawcy

•  Intencją nadawcy jest zdobycie przewagi w dyskusji poprzez manipulowanie odbiorcą

•  Przekonywanie poprzez chwyty erystyczne

Na dzisiejszej lekcji przeanalizujemy fragmenty dwu przemówień politycznych: XVI- wiecznego oraz współczesnego.

Kompozycja klasycznej mowy obejmowała następujące części:

  1. Wstęp– w którym mówca chciał wzbudzić zainteresowanie i przychylność słuchacza, zakończony tezą
  2. Argumentacja– czyli przedstawienie i uzasadnienie argumentów na poparcie tezy.
  3. Zakończenie- czyli zestawienie głównych argumentów, służące wywołaniu u odbiorcy zgodnych z intencją mówcy uczuć.

Pierwszym tekstem, który będziemy analizować są fragmenty XVI- wiecznych „Kazań sejmowych” Piotra Skargi.

Piotr Skarga był jezuitą, spowiednikiem Zygmunta III Wazy i jednym z pierwszych działaczy kontrreformacji w Polsce.

„Kazania sejmowe” Piotra Skargi miały służyć zmianie postawy szlachty wobec ojczyzny.

Jan Matejko, Kazanie Skargi, 1864, Muzeum Narodowe w Warszawie

 Polecenie:

  1. Przeczytaj fragment „Kazań sejmowych” Piotra Skargi (podręcznik, lekcja 42, s. 220-221)
  2. Zastanów się na czym polega perswazyjne użycie języka w przytoczonym urywku „Kazań sejmowych”. Zwróć uwagę na argumenty (racjonalne i emocjonalne), których używa autor „Kazań sejmowych”, służące wzbudzeniu u odbiorców postawy patriotycznej. Zastosowanie paralelizmów składniowych i znaczeniowych (ojczyzna – matka), czytelnych i zrozumiałych dla wszystkich.
  3. Zastanów się jaka jest teza analizowanego fragmentu?
  4. Sformułuj w najprostszej postaci argumenty Skargi na rzecz tezy zawartej we fragmencie „Kazań sejmowych”.

Sugestie interpretacyjne znajdziesz w pliku – ANALIZA TEKSTU

5. Przeczytaj i przeanalizuj fragment przemówienia Martina Luthera Kinga (lekcja nr 42, S. 222-224 ), a następnie wykonaj polecenia do tekstu.

Martin Luther King– laureat pokojowej Nagrody Nobla w 1964 r., wygłosił swoje przemówienie w 1963 r., podczas tzw. Marszu na Waszyngton- masowej demonstracji, w czasie której domagano się zniesienia segregacji rasowej. M. Luther King zginął w 1968 r. zamordowany przez rasistę.

Zadanie domowe:

  1. Sporządź notatkę z dzisiejszych zajęć w zeszycie przedmiotowym.
  2. Przygotuj przemówienie dotyczące problemu aktualnego w Twojej klasie ( np. spóźnienia na lekcje, małe zaangażowanie uczniów w życie klasy lub inny – który dostrzegasz), wykorzystując poznane środki retoryczne i sposoby argumentowania.
  3. Tekst przemówienia prześlij na mojego maila, do 12 maja 2020 r.

Pozdrawiam- Bożena Kusiuk