4RTM (Tech)Zdalne Lekcje

język polski IV RTM

  1. 04.2020. Temat: Powtórzenia przed maturą – czytanie ze zrozumieniem.

Pierwsza część arkusze egzaminacyjnego sprawdza rozumienie czytanego tekstu. Zadaniem zdającego jest lektura dwóch lub trzech krótkich tekstów nieliterackich i rozwiązanie umieszczonego pod nimi testu.

Rodzaje tekstów:

  • popularnonaukowy, np. artykuł z wiedzy o języku;
  • publicystyczny, np. artykuł, felieton, reportaż, wywiad, recenzja;
  • polityczny, np. przemówienie

 

Zadania znajdujące się w arkuszu sprawdzają wiedzę i umiejętności opanowane nie tylko w technikum, lecz także w gimnazjum i szkole podstawowej. Te umiejętności to:

– rozumienie czytanego tekstu na poziomie znaczeń struktury i komunikacji;

– analiza czytanego tekstu;

– wykonywanie różnorodnych działań na tekście;

– świadomość językowa (nauka o języku i gramatyka);

 

Zadania w teście mogą również sprawdzać znajomość lektur obowiązkowych, oznaczonych w podstawie programowej gwiazdką.

Lektury, które koniecznie trzeba znać:

  • Bogurodzica
  • Jan Kochanowski – wybrane fraszki, pieśni, treny
  • Ignacy Krasicki – wybrane bajki, satyry
  • Adam Mickiewicz- Dziady cz. II, Dziady cz. III, Pan Tadeusz
  • Aleksander Fredro – Zemsta
  • Bolesław Prus – Lalka
  • Henryk Sienkiewicz – wybrana powieść historyczna
  • Stanisław Wyspiański – Wesele
  • Witold Gombrowicz – Ferdydurke
  • Bruno Schulz – wybrane opowiadanie

 

Przykładowe polecenia w testach:

  1. Wyszukiwanie słów kluczowych.

Słowa kluczowe to wyrazy istotne dla tekstu, wyrażające jego problematykę i sens. Są najczęściej powtarzane w tekście i dokładnie definiowane.

 

  1. Wskazywanie tezy i argumentów.

Teza to twierdzenie, którego słuszności dowodzi autor. Jest zazwyczaj sformułowana wprost, najczęściej w pierwszym lub drugim akapicie.

Teza niemal zawsze związana jest z tytułem i tematem wypowiedzi i często zawiera słowa kluczowe.

Argument – to twierdzenie przywołane w tekście dla uzasadnienia tezy, opinii, sądu autora. To dowód potwierdzający ich prawdziwość.

 

  1. Odróżnianie informacji od opinii.

Informacja  – powiadomienie o fakcje w neutralnej formie

Opinia – wypowiedź wyrażająca subiektywne przekonanie, pogląd. Pojawiają się w niej słownictwo oceniające (najlepszy, wspaniały) oraz zwroty w 1 os. l. pojedynczej  (uważam, sądzę, moim zdaniem…)

  1. Rozpoznawanie funkcji tekstu i charakterystycznych dla niej środków np.:

 

Funkcja ekspresywna – polega na wyrażaniu emocji osoby mówiącej. Nadaje wypowiedzi subiektywny charakter. Jej cechy językowe to: Wykrzyknienia, wyrazy nacechowane emocjonalnie, nagromadzenie czasowników w 1 os. l. pojedynczej Oraz zaimków osobowych –ja, mnie, mój;

Funkcja informatywna – służy przekazaniu informacji. Charakterystyczne dla niej jest użycie zdań oznajmujących, brak słownictwa wartościującego i środków stylistycznych.

 

  1. Wyszukiwanie informacji w tekście.

Sprawdza umiejętność odtwarzania informacji podanych w tekście. Należy wyszukać we wskazanych zazwyczaj akapitach właściwe fragmenty i objaśnić je własnymi słowami lub zacytować, jeśli takie jest polecenie.

  1. Streszczenia tekstu.

Streszczenie logiczne to spójny tekst, który odtwarza strukturę czytanego tekstu, wskazuje stawianą w nim tezę, potwierdzające ją argumenty, przykłady i wnioski.

WSTĘP – Jaki jest temat tekstu? Kto go napisał? Jaką tezę stawia autor?

ROZWINIĘCIE – Jakich argumentów używa, by uzasadnić tezę? Jakie przywołuje przykłady?

PODSUMOWANIE – Do jakich wniosków dochodzi autor?

 

Zachęcam do ćwiczeń i rozwiązywania arkuszy maturalnych dostępnych na stronie CKE.

Przydatne materiały ćwiczeniowe znaleźć można także na:

https://epodreczniki.pl/a/uczymy-sie-redagowac-rozprawke/DCu4zaFrO

https://epodreczniki.pl/a/tworzenie-wypowiedzi-argumentacyjnych-zgodnie-z-zasadami-logiki-i-retoryki/D8GJ2PmKN

Pozdrawiam – Katarzyna Nowak