PEDAGOG SZKOLNYZdalne Lekcje

Asertywność

A S E R T Y W N O Ś Ć J A K O P O S T A W A   Ż Y C I O W A

W potocznym języku słowo „asertywność” kojarzone jest z umiejętnością mówienia NIE. Jednak, jest to zbyt wielkim uproszczeniem, bo tak naprawdę powinniśmy mówić o asertywności jako postawie życiowej.

ASERTYWNOSC TO UMIEJETNOŚĆ WYRAŻANIE SIEBIE BEZ NARUSZANIA PRAW INNYCH OSÓB!

Asertywność – otwarte wyrażanie siebie: bezpośrednie i stanowcze wyrażenie

wobec innej osoby swoich myśli, uczuć i przekonań, bez lekceważenia uczuć i poglądów swoich rozmówców.

5 Asertywnych praw wg Herberta Fensterheima (1976)

  1. Masz prawo do robienia tego co chcesz dopóty, dopóki nie rani to kogoś innego.
  1. Masz prawo do zachowania swojej godności poprzez asertywne zachowanie, nawet jeśli to rani kogoś innego dopóty, dopóki Twoje intencje nie są agresywne lecz asertywne.
  2. Masz prawo do przedstawiania innym swoich próśb dopóty, dopóki uznajesz, że druga osoba ma prawo odmówić.
  3. Istnieją takie sytuacje miedzy ludźmi, w których prawa nie są oczywiste. Zawsze jednak masz prawo do przedyskutowania tej sprawy z drugą osobą i wyjaśnienia jej.
  4. Masz prawo do korzystania ze swoich praw.

A S E R T Y W N O Ś Ć J A K O Z E S P Ó Ł    Z A C H O W A Ń

Zachowania asertywne to zachowania interpersonalne, wyrażające uczucia,

postawy, potrzeby, opinie i prawa danego człowieka w sposób stanowczy,

bezpośredni i respektujący uczucia, postawy, opinie i prawa drugiego człowieka.

Zachowania asertywne są przeciwieństwem zachowań biernych/uległych,

manipulacyjnych czy agresywnych.

Oto zestawienie trzech wcześniej wymienionych postaw.

TYP ZACHOWANIA DLACZEGO SIE TAK

ZACHOWUJEMY?

CO RYZYKUJEMY?
ULEGŁE – strach przed brakiem aprobaty

ze strony innych,

– strach przed reakcją innych,

– trzeba być grzecznym,

– unikanie konfliktów,

– manipulacja.

– utratę poczucia własnej wartości,

-poczucie krzywy, złość, frustrację,

– zachęcanie innych o dominacji,

– wybuch agresji spowodowany

kumulacją uczuć

AGRESYWNE – strach przed nieotrzymaniem

tego, co się chce,

– brak wiary w samego siebie,

– wcześniej takie zachowanie było

skuteczne,

– wyładowuję złość,

– manipulacja.

– konflikty w relacjach z innymi,

– utratę szacunku do samego

siebie,

– utratę szacunku dla innych,

– stres,

– potencjalną przemoc,

– rezultaty przeciwne do

zamierzonych

– brak szacunku innych, strach

przed nami

ASERTYWNE – zadowolenie z siebie i innych,

– pozytywne założenie – JA jestem OK. i TY jesteś OK.

– szacunek dla siebie i innych,

– pomaga w osiąganiu celów,

– rośnie wiara w siebie,

– nie ranimy innych,

– daje nam poczucie kontroli nad

życiem.

– brak sympatii z uwagi na

wyrażanie swoich odczuć,

– etykietkę człowieka idącego

przez życie w zgodzie z własnym

kodeksem postepowania,

– zmiany w naszych relacjach

z innymi.

 

 

A S E R T Y W N O Ś Ć J A K O Z E S P Ó Ł   Z A C H O W A Ń

Zarówno w przypadku uległości jak i agresji można mówić o braku szacunku:

– w uległości – dla samego siebie,

– w agresji – dla innych i dla samego siebie.

Asertywność to nie tylko mówienie NIE, to znacznie więcej!

PAMIETAJ!

ULEGŁOŚĆ – respektowanie praw innych, lecz lekceważenie własnych praw.

AGRESJA – respektowanie praw własnych, lecz lekceważenie praw innych.

ASERTYWNOŚĆ – respektowanie własnych praw i jednocześnie respektowanie praw

innych. Postawa asertywna jest zdrową postawą.

Proponuję, chwilę refleksji i odpowiedź na pytanie: Czym dla mnie jest asertywność?

Oto sposób na asertywne wyznaczanie granic.

A S E R T Y W N A O B R O N A G R A N I C

Czyli, stopniowa, asertywna reakcja na zachowanie partnera, który naruszył nasz

dobrostan. Pięciostopniowa skala ochrony granic:

Prośba – wyrażona jasno i wprost,

Np. Proszę, abyś nie mówił do mnie podniesionym głosem…

Informacja zwrotna – dotycząca emocji i trudności, jakie przeżywamy w związku                            z zachowaniem partnera:

Np. Trudno mi się skoncentrować, jak na mnie krzyczysz…

Postawienie granicy – żądanie, sprzeciw –

mocne i stanowcze określenie granic, w przypadku kiedy poprzednie kroki nie odniosły skutku

Np. Nie życzę sobie, abyś podnosił na mnie głos…

Zapowiedź sankcji – ostateczny krok w celu ratowania komfortu psychicznego i zachowania godności. Ważne aby zapowiedziana sankcja była wykonalna.

Np. Jeśli nie zmienisz sposobu prowadzenia rozmowy, nie będę się z Tobą

spotykać…

Wykonanie sankcji (ostateczność) – spełnienie zapowiedzianego kroku.

Marta Lewczuk